W dniu 11.03.2026 r. naszym gościem była p. mgr Katarzyna Grolik – pedagog, logopeda, mediator sądowy i pozasądowy; przedstawiła zagadnienie zdrowia w różnych jego aspektach.
Jak Twoje zdrowie ? – pytamy.
Odpowiadamy – może być, jakoś leci, boli mnie … itp.
1. Zdrowie fizyczne – to stan, w którym organizm funkcjonuje prawidłowo, a narządy i układy pracują bez zakłóceń.
2. Zdrowie psychiczne – każdy ma jakieś wyobrażenie, ale nie musi ono być prawdziwe.
Ważna jest emocjonalna równowaga oraz poczucie sprawstwa i cel.
3. Zdrowie społeczne – to zdolność jednostki do nawiązywania i utrzymywania zdrowych relacji
z innymi oraz umiejętność funkcjonowania w społeczeństwie. Ważne jest spędzanie czasu
z przyjaciółmi, aktywność fizyczna i równoważenie czasu spędzanego w towarzystwie i poza nim.
Piramida potrzeb Maslowa (1908-1970). „Hierarchię potrzeb” opisał w artykule w „Psychical Review w 1943 roku.
To sekwencja potrzeb od najbardziej podstawowych do potrzeb wyższego poziomu, które aktywizują się dopiero po zaspokojeniu niższych. Maslow nie przedstawił swojej koncepcji w takiej formie. Została stworzona przez zniekształcenie pomysłów Maslowa przez konsultantów biznesowych. Generalnie obecnie przyjęto, że jej założenia nie zostały potwierdzone w badaniach empirycznych.
Obejmuje ona 4 warstwy.
1. Na samym dole są potrzeby fizjologiczne (dodano potrzeby seksualne).
Są to wymagania fizyczne do przetrwania człowieka (powietrze, woda, jedzenie, odzież i schronienie). Gdy są zaspokojone to człowiek może się rozwijać.
2. Potrzeba bezpieczeństwa związana z całym życiem obejmuje:
– bezpieczeństwo osobiste
– bezpieczeństwo ekonomiczne
– zdrowie i dobre samopoczucie
– zabezpieczenie przed chorobami i wypadkami.
3. Potrzeba przynależności (jest szczególnie silna w dzieciństwie).
Ludzie potrzebują przynależności i akceptacji wśród swoich grup niezależnie od ich wielkości. Większość ludzi potrzebuje stabilnego szacunku dla samego siebie i poczucia własnej wartości („wyższa” wersja). „Niższa” wersja własnej wartości to potrzeba szacunku ze strony innych.
My ludzie potrzebujemy pochwał. Wiele osób nie potrafi mówić komplementów ani przyjmować pochwał. Szkoda. Łatwiej przecież mówić, ładne rzeczy i widzieć uśmiech na twarzy interlokutora.
Doceniać należy codzienne rytuały: wspólne jedzenie posiłków, picie kawy, wspólne spacery trzymając się za ręce, itp. Nawet 40 lat po ślubie warto mówić partnerce (partnerowi) piękne rzeczy, kupić bukiet kwiatów, docenić wykonaną pracę (pamiętamy, że panowie również lubią komplementy). Należy wykorzystać dobry moment np. mocno zdenerwowany mąż wchodzi do mieszkania i mówi „Poważnie uszkodziłem samochód”- jeżeli mu powiemy „Całe szczęście, że Tobie nic się nie stało” , a przecież mamy dobre ubezpieczenie, to z pieniędzmi nie powinno być źle. Taka reakcja to będzie miód na jego serce.
4. Samorealizacja.
Maslow ocenia ten poziom jako pragnienie, żeby stać się najlepszym i osiągnąć wszystko to co możliwe (dążenie do pełnego rozwoju własnego potencjału, talentów i pasji).
Nie należy się zrażać drobnymi niepowodzeniami i próbować dalej. Zapraszamy rodzinę
i przygotowujemy pierogi według nowego przepisu. Niestety ocena gości jest jednoznaczna, tym razem mamo nie są one najlepsze. Ale następne na pewno będą.
Każdy realizuje te plastry piramidy na swój sposób. To są bardzo indywidualne rozwiązania.
Asertywność to umiejętność bezpośredniego wyrażania własnych opinii, potrzeb i uczuć w sposób jasny, stanowczy, ale szanujący granice innych ludzi. Niestety część osób myli asertywność
z chamstwem.
Kiedy dzieci już dorosną musimy pamiętać o umiejętnym stawianiu granic. Czasami nasze dzieci uważają, że możemy się opiekować wnukami i to jest dla nas nagroda. Trzeba ich spokojnie z tego błędu wyprowadzić i wyznaczyć ramy czasowe kiedy to będzie możliwe.
My sami odbieramy sobie prawo do szczęścia – „bo nam nie wypada”. Uczmy się języków obcych, nowych tańców (bachata, zumba), chodźmy na wykłady, ćwiczenia .
Czego nie doćwiczysz to dośmiejesz J
Nie zapominajmy się śmiać (często i głośno) ponieważ wtedy :
– rozluźniamy mięśnie twarzy
– poprawiamy pracę serca i płuc (dotleniamy organizm)
– redukujemy stres (obniża się poziom hormonów stresu – kortyzolu i adrenaliny) co działa relaksująco
na organizm
– wydzielają się endorfiny, które wywołują uczucie euforii i poprawiają samopoczucie
– poprawia się perystaltyka jelit (z wiekiem się pogarsza)
– wspólny śmiech zbliża ludzi, poprawia komunikację.
Śmiech jest bardzo dobry ale nie zastąpi kontrolnych badań i wizyt u lekarza. Ludzie blokują się kiedy usłyszą, że powinniśmy udać się do psychologa, lub co gorsza do psychiatry. Jeżeli chcemy być wyleczeni, to powinniśmy korzystać z usług profesjonalistów.
Choroby nowotworowe najczęściej diagnozowane u kobiet w Polsce to:
– rak piersi (najczęściej diagnozowany), ok.25 %)
– rak jelita grubego (silnie związany ze stylem życia)
– rak płuca (główna przyczyna zgonów nowotworowych).
Ważna jest regularna profilaktyka: mammografia, cytologia i kolonoskopia.
Najczęstsze nowotwory u mężczyzn w Polsce to:
– rak prostaty (23%), często rozwija się bezobjawowo
– rak płuca (główna przyczyna zgonów nowotworowych)
– rak jelita grubego, w tym rak okrężnicy i odbytnicy (11-12 %).
Ważne są regularne wizyty u urologa oraz badania przesiewowe.
W innych krajach, gdzie ludzie lepiej się kontrolują wymienione powyżej nowotwory nie mają tak wysokiej śmiertelności.
Niestety część seniorów rzadko odwiedza dentystę, co może prowadzić do wielu chorób.
Niektóre kobiety narzekają na suchość pochwy, ale bagatelizują problem mówiąc „to już jest poza mną”. To błąd.
Najgorszy stereotyp to „Nie pójdę do lekarza bo mi coś znajdą”. Późne wykrycie choroby znacznie zwiększa ryzyko ciężkiej choroby lub zgonu.
Zadanie domowe
Wstajemy rano, idziemy do łazienki, stajemy przed lustrem i mówimy sobie trzy miłe rzeczy.
Z początku to może być trudne, trzeba próbować się przełamać, nie myśleć negatywnie o osobie, która zaleciła ten sposób; można nawet zacząć od jednej miłej rzeczy.
Jeżeli się nam to uda to najpóźniej po 3 miesiącach zauważymy, że jesteśmy lepiej, pozytywnie odbierani.
Notatkę opracował: Henryk Duda