{"id":4876,"date":"2026-02-04T21:37:00","date_gmt":"2026-02-04T20:37:00","guid":{"rendered":"https:\/\/xonit.eu\/utwswce\/?p=4876"},"modified":"2026-03-22T21:48:03","modified_gmt":"2026-03-22T20:48:03","slug":"proaktywna-pozna-doroslosc","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/xonit.eu\/utwswce\/2026\/02\/04\/proaktywna-pozna-doroslosc\/","title":{"rendered":"Proaktywna p\u00f3\u017ana doros\u0142o\u015b\u0107"},"content":{"rendered":"\n

W dniu 26.01.2026 r. wys\u0142uchali\u015bmy wyk\u0142adu dr Patrycji Stawiarskiej
pt. \u201eProaktywna p\u00f3\u017ana doros\u0142o\u015b\u0107\u201d z <\/strong>Zak\u0142adu Psychologii Klinicznej i Zdrowia<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Uniwersytetu SWPS.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

George Eliot (1819- 1880), w\u0142a\u015bciwie Mary Ann Evans, angielska pisarka epoki wiktoria\u0144skiej napisa\u0142a \u201eNigdy nie jest za p\u00f3\u017ano, by sta\u0107 si\u0119 tym, kim mogliby\u015bmy si\u0119 sta\u0107\u201d. <\/em>To has\u0142o przypomina, \u017ce bez wzgl\u0119du na wiek czy dotychczasowe do\u015bwiadczenia, zawsze mo\u017cna zmieni\u0107 swoje \u017cycie, realizowa\u0107 marzenia i pod\u0105\u017ca\u0107 now\u0105 \u015bcie\u017ck\u0105.<\/p>\n\n\n\n

Jak wynika z danych GUS,<\/strong> udzia\u0142 os\u00f3b starszych w og\u00f3lnej populacji wyni\u00f3s\u0142 w 2021-  25,7%.<\/p>\n\n\n\n

GUS przewiduje, \u017ce w 2050 roku wzrost wzgl\u0119dem roku 2021 wyniesie 40,8%.<\/p>\n\n\n\n

Zbigniew Wo\u017aniak wskazuje na rol\u0119 profilaktyki wobec os\u00f3b starszych, kt\u00f3ra jest warunkiem proaktywno\u015bci.
Starzenie si\u0119 <\/strong>to proces kt\u00f3ry sk\u0142ada si\u0119 z trzech aspekt\u00f3w wyr\u00f3\u017cnionych na podstawie  sfery biologicznej, psychologicznej i spo\u0142ecznej.
W takich krajach jak np. Niemcy, Holandia –  staro\u015b\u0107 ma bardziej pozytywn\u0105 konotacj\u0119, ani\u017celi w Polsce.<\/p>\n\n\n\n

Erik Erikson <\/strong>(1902-1994), tw\u00f3rca teorii rozwoju psychospo\u0142ecznego, wyodr\u0119bni\u0142 w niej 8 faz rozwojowych, z kt\u00f3rych ostatnia to p\u00f3\u017ana doros\u0142o\u015b\u0107. Ka\u017cda z 8 faz zawiera w sobie zadania rozwojowe, kt\u00f3rym cz\u0142owiek mo\u017ce sprosta\u0107 lub ich nie spe\u0142ni\u0107.<\/p>\n\n\n\n

Proaktywna p\u00f3\u017ana doros\u0142o\u015b\u0107 <\/strong>skupia si\u0119:
–\u00a0 na maksymalnym rozwoju senior\u00f3w
–\u00a0 wykorzystaniu strategii radzenia sobie poprzez dobranie odpowiednich zasob\u00f3w oraz ich
\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 wzmacnianie.<\/p>\n\n\n\n

Co oznacza posiadanie zasob\u00f3w ?<\/p>\n\n\n\n

Osoby stosuj\u0105ce strategie proaktywne:
– s\u0105 w stanie wyznacza\u0107 i osi\u0105ga\u0107 cele (moje \u017cycie i dzia\u0142ania maj\u0105 sens)
– koncentruj\u0105 si\u0119 na przewidywaniu sytuacji stresowych, a tak\u017ce na wzmacnianiu zasob\u00f3w
– s\u0105 w stanie poprosi\u0107 o pomoc oraz jej udzieli\u0107, a trudno\u015bci traktuj\u0105 jak wyzwania (trzeba umie\u0107\u00a0i chcie\u0107 to zrobi\u0107).<\/p>\n\n\n\n

Konkretnymi kryteriami p\u00f3\u017anej doros\u0142o\u015bci <\/strong>s\u0105:<\/p>\n\n\n\n

Aktywno\u015b\u0107 w okresie p\u00f3\u017anej doros\u0142o\u015bci najcz\u0119\u015bciej dzielimy na:
–\u00a0 formaln\u0105 (wolontariat, organizacje spo\u0142eczne, uczestnictwo w stowarzyszeniach,
–\u00a0 nieformaln\u0105\u00a0 (to dzia\u0142ania podejmowane w\u015br\u00f3d rodziny, przyjaci\u00f3\u0142, znajomych, s\u0105siad\u00f3w)
–\u00a0 samotnicz\u0105 co oznacza indywidulne hobby oraz rozwijanie swoich zainteresowa\u0144.<\/p>\n\n\n\n

Aktywno\u015b\u0107 seniora stwarza mo\u017cliwo\u015b\u0107 reorganizacji jego \u017cycia oraz zwi\u0119ksza umiej\u0119tno\u015bci adaptacyjne.<\/p>\n\n\n\n

Nie wpada si\u0119 w depresj\u0119 \u201epo utracie\u201d. Trzeba by\u0107 w relacjach i zmieni\u0107 \u017cycie (niekoniecznie nowy partner). Bycie cz\u0142onkiem UTW, Klubu Seniora itp. u\u0142atwia adaptacj\u0119.<\/p>\n\n\n\n

Jak dzia\u0142a psychika ? 
<\/strong>Zale\u017cno\u015bci psychosomatyczne – wa\u017cne dla zrozumienia i profilaktyki zdrowia jego zaburze\u0144.<\/p>\n\n\n\n

Mniej wa\u017cne jest to czego do\u015bwiadczamy od tego jak si\u0119 do tego odnosimy.<\/p>\n\n\n\n

1. Nie, to ju\u017c koniec.
Du\u017ce dawki kortyzolu dzia\u0142aj\u0105 niszcz\u0105co na organizm. Dajemy sygna\u0142 do m\u00f3zgu, \u017ce nie ma\u00a0nadziei.
2 . B\u0119dzie trudno ale trzeba dzia\u0142a\u0107 aby by\u0142o lepiej.
Przy pozytywnym nastawieniu cz\u0142owieka czas rekonwalescencji si\u0119 skraca.<\/p>\n\n\n\n

My\u015bli i emocje, a zdrowie.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Ocena zdarze\u0144 ma 3 kategorie:
– krzywda, strata
– zagro\u017cenie\u00a0\u00a0
– wyzwanie (b\u0119d\u0119 si\u0119 stara\u0107).<\/p>\n\n\n\n

Zachowania prozdrowotne.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Zachowania zdrowotne to reaktywne, nawykowe, celowe formy aktywno\u015bci cz\u0142owieka na gruncie wiedzy obiektywnej o zdrowiu i subiektywnego przekonania- we wzajemnym zwi\u0105zku ze zdrowiem.<\/p>\n\n\n\n

   1. Zachowania nawykowe – stabilne wzory zachowa\u0144, wynik socjalizacji i wp\u0142yw\u00f3w
       kulturowych, tradycji (trudne do zmiany).<\/p>\n\n\n\n

   2. Zachowania intencjonalne \u2013 podej\u015bcie podmiotowe i indywidualna \u015bwiadomo\u015b\u0107, cz\u0119sto  <\/p>\n\n\n\n

       pojawiaj\u0105 si\u0119 w sytuacji zmiany \u017cyciowej i rozwojowej (np. choroba) \u2013 mo\u017cliwe do<\/p>\n\n\n\n

       kszta\u0142towania.<\/p>\n\n\n\n

Potrzebna jest intencja, ale chcie\u0107 to za ma\u0142o. Musz\u0105 by\u0107 mo\u017cliwo\u015bci jak to zaplanowa\u0107 i uzgodni\u0107
z bliskimi ( nie mog\u0119 si\u0119 opiekowa\u0107 wnukami w \u015brody od 16-19 bo mam wyk\u0142ady na UTW).<\/p>\n\n\n\n

 Poczucie sensu \u017cycia.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

 Relacje mi\u0119dzyludzkie, pasje, samorozw\u00f3j, pomoc innym \u2013 jako \u017ar\u00f3d\u0142a poczucia sensu \u017cycia.<\/p>\n\n\n\n

Refleksja, odpowiedzialno\u015b\u0107  i dzia\u0142anie jako warunek do\u015bwiadczenia poczucia sensu \u017cycia.<\/p>\n\n\n\n

Pani dr Patrycja Stawiarska poleci\u0142a s\u0142uchaczom ksi\u0105\u017ck\u0119 \u201eCz\u0142owiek w poszukiwaniu sensu\u201d.  Napisa\u0142 j\u0105 Viktor Emil Frankl (1905-1997, austriacki psychiatra i psychoterapeuta).<\/p>\n\n\n\n

Notatk\u0119\u00a0 sporz\u0105dzi\u0142:\u00a0 Henryk Duda S\u0142uchaczy UTW, kt\u00f3rzy chc\u0105 otrzyma\u0107 e-mailowo wyk\u0142ad dr Patrycji Stawiarskiej prosz\u0119 o kontakt\u00a0z pani\u0105 Prezes Krystyn\u0105 Rawsk\u0105.<\/em><\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

W dniu 26.01.2026 r. wys\u0142uchali\u015bmy wyk\u0142adu dr Patrycji Stawiarskiejpt. \u201eProaktywna p\u00f3\u017ana doros\u0142o\u015b\u0107\u201d z Zak\u0142adu Psychologii Klinicznej i Zdrowia Uniwersytetu SWPS. George Eliot (1819- 1880), w\u0142a\u015bciwie […]<\/a><\/p>\n<\/div>","protected":false},"author":1,"featured_media":4879,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_vp_format_video_url":"","_vp_image_focal_point":[],"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-4876","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bez-kategorii"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/xonit.eu\/utwswce\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4876","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/xonit.eu\/utwswce\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/xonit.eu\/utwswce\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xonit.eu\/utwswce\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xonit.eu\/utwswce\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4876"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/xonit.eu\/utwswce\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4876\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4880,"href":"https:\/\/xonit.eu\/utwswce\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4876\/revisions\/4880"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xonit.eu\/utwswce\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4879"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/xonit.eu\/utwswce\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4876"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/xonit.eu\/utwswce\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4876"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/xonit.eu\/utwswce\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4876"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}